Het Wilhelminapark is ruim 125 jaar oud en inmiddels dé ontmoetingsplek van Oost. Het hele jaar door wandelen, sporten en ontspannen hier duizenden mensen: jong en oud, arm en rijk, alles door elkaar. Een groep bewoners, verenigd in Stichting Wilhelminapark, zet zich in om het park gezond en vitaal te houden, zodat ook toekomstige generaties van deze mooie plek kunnen genieten.
Park voor iedereen
Wim Heijnen is de nieuwe voorzitter. Opmerkelijk genoeg woont hij – net als zijn vier medebestuursleden – niet aan het park. “Het hardnekkige misverstand is dat we een belangenclub zijn van direct omwonenden. Dat zijn we niet. Het park is er voor iedereen, zeker voor studenten, jonge gezinnen en ouderen uit de buurt die krap wonen of weinig buitenruimte hebben. Hoe fijn is het om even een rondje te lopen, in het zonnetje te zitten of verkoeling te vinden onder die oude bomen? Daarom komen onze vrijwilligers uit héél Oost.”
Natuur en evenementen in balans
De stichting werd in 1993 opgericht uit onvrede met gemeentelijk beleid, zie de getuigenis van mede-oprichter Berend besier. Inmiddels is er sprake van een vruchtbare samenwerking. “We overleggen regelmatig over onderhoud en gebruik van het park. Tegelijkertijd trekken we aan de bel als bijvoorbeeld het ontwerp van de nieuwe speeltuin uit de bocht vliegt, of wanneer een commerciële partij een groot festival wil organiseren. We zeggen overigens niet automatisch nee: het park moet een levendige ontmoetingsplek blijven. Daarom denken we graag mee over hoe evenementen kunnen plaatsvinden zonder dat het monumentale karakter van het park wordt aangetast.
Vriend van het park
Wie het park een warm hart toedraagt, kan ‘Vriend van het park’ worden. Donaties (niet verplicht) krijgen een concrete bestemming: wanneer de gemeente zieke bomen moet vervangen, legt de stichting geld bij om grotere exemplaren aan te planten. Zo blijft het mooie parkbeeld in takt. Vriend worden kan via de website van de stichting.
Ontstaansgeschiedenis van de stichting
Berend Besier is mede-oprichter van de stichting. “De gemeente wilde begin jaren 90 een nieuw wandelpad aanleggen, een rampzalige aantasting van het historische ontwerp van Henri Copijn. Toen de aannemer kwam ben ik met een paar buren strijdbaar voor de bulldozer gaan zitten. ‘Grasplakkers’ waren we, haha! Lang verhaal kort: het pad kwam er niet. In 1993 besloten we een stichting op te richten om verder onheil te voorkomen. Utrecht was toen bankroet en deed helemaal niets aan onderhoud. Het park stond te verpieteren! Dankzij de stichting kwam er een beleidsvisie, werd de waterhuishouding hersteld, kregen de monumentale bomen weer verzorging en keerden de unieke zichtlijnen terug. Het park bloeide op! Kroon op het werk was de erkenning als Rijksmonument in 2001. Dat verplicht de gemeente het park goed te onderhouden.”
Lees meer over de historie van het Wilhelminapark in de afstudeerscriptie van Martijn Schackmann uit 2005 (begeleider: Maarten van Rossem)
Bodemverdichting
Een van de aandachtspunten van de stichting is bodemverdichting, het inklinken van de grond als gevolg van grote evenementen. Dit is schadelijk voor de monumentale bomen rondom de grote speelweide. Dit gevaar was inzet van de rechtszaak in 2022 die uiteindelijk leidde tot het aflasten van het Bierfestival en andere grote evenementen in het park. Nadien heeft de gemeente nieuwe regels opgesteld (zie: Locatieprofiel Wilhelminapark), waarbij evenementen tot 7.500 bezoekers zijn toegestaan. De stichting vreest voor verdere bodemverdichting en de gevolgen daarvan voor de meer dan honderd jaar oude bomen rondom het veld.
Beleidsvisie 20250
Om de gesprekken met de gemeente meer richting te geven heeft de stichting een Beleidsvisie Wilhelminapark 2050 opgesteld. Deze is in 2023 aangeboden aan Eva Oosters, destijds wethouder voor Oost. De visie bespreekt drie aandachtsgebieden: Recreatie, Verkeer en Fauna&Flora, elk samengevat met een infographic. De stichting legt een aantal kernvragen voor aan de gemeente die immers eigenaar en verantwoordelijke is: Hoe houden we het park en vooral de bomen vitaal? Wat is de draagkracht van het park? Hoe vinden we balans in alle activiteiten in en rond het park?
