Categoriearchief: straatbeeld

Eerste Stap in Rijnsweerd

Is het een schommel of een ander speeltoestel? Qua kleur en vorm kan het allebei. Grote kans dat je al vaak langs dit beeld bent gekomen, zonder het écht te zien. Als ik erover vertel, kijken vrienden mij verbaasd aan: Staat daar een kunstwerk? Eigenlijk gek, want het beeld van kunstenaar Helma van Rens aan de Weg tot de Wetenschap ter hoogte van de Wim Sonneveldlaan is niet te missen.

‘Eerste Stap’ heet het. De rode metalen constructie lijkt op gigantische benen. Of is het een metafoor, en duidt de titel op de eerste stap die studenten zetten om uit huis te gaan? In het jaar dat het kunstwerk werd geplaatst, 1988, zijn ook de eerste studentenwoningen op de Uithof opgeleverd. Of verwijst de naam naar de naastgelegen speelweide? Ook daar worden eerste stapjes gezet.

Ga je richting de Uithof? Sta even stil bij dit beeld, want door de constructie heen zie je de omgeving als door een lens. Deze blik kan een (nieuwe) eerste stap zijn.

Locatie: Weg tot de Wetenschap (Rijnsweerd)

Artiest tussen de denkers

In Rijnsweerd zie je veel welluidende straatnamen als Tacituslaan, Ovidiuslaan, Caesarlaan, Horatiuslaan en Vergiliuslaan. Welkom in de wijk van de Romeinse denkers en dichters. Dan valt één naam op: de Louis Davidslaan. Was dit ook een beroemde Romein? Nee toch, Louis was een Nederlandse zanger, cabaretier en acteur. Hij leefde tussen 1883 en 1939 en stond bekend als wonderkind. Hij begon op de kermis en eindigde uiteindelijk als hoofdact in het Kurhaus. Hij werd zelfs geridderd. Zijn oeuvre is rijk aan liedjes als: Weet je nog wel oudje, Als je voor een dubbeltje geboren bent en Sally met de roomijskar. Als ik deze klinkende titels zie, begin ik te snappen waarom hij tussen de Romeinse dichters aan de lantarenpaal hangt. Van alea iacta est naar Nou tabé is slechts een korte weg. 

Locatie: Louis Davidslaan (Rijnsweerd)

Koudbloedig Paard

Er staat een paard … voor de begraafplaat Sint Barbara (ingewijd in 1875). Het staat wat eenzaam in een plantsoen langs de Prinsesselaan. Alsof het per ongeluk is neergezet, even geparkeerd. Het heet Koudbloedig Paard, een boeren trekpaard. Het bronzen kunstwerk van Theresia Reiniera van der Pant (1924-2013) is in 1962 geschonken door de Koninklijke Nederlandse Maatschappij Diergeneeskunde ter gelegenheid van haar 100-jarig bestaan.

Wethouder van der Vlist onthulde het beeld op 16 oktober 1965 – Het Utrechts Archief

Ruimte uit de cirkel

“Wat betekenen die cirkels nu eigenlijk? Ik kijk al 10 jaar tegen dat werk aan, maar wat het voorstelt … géén idee!”, zegt de dame van het koffietentje Noen, terwijl ze me half vragend aankijkt. Ik weet direct welk kunstwerk ze bedoelt, maar eigenlijk heb ik er ook nooit bij stilgestaan. Het is er altijd, gewoon, als je erlangs fietst of loopt, op hoek van de Prins Hendriklaan en Louis Bouwmeesterlaan in Rijnsweerd. Het heet ‘Ruimte uit de cirkel’ en is in 1985 gemaakt door Yvonne Kracht. Andere werken van haar zijn bijvoorbeeld: “Uit den driehoek” of “Uit het vierkant”. De kunstenaar heeft duidelijk een fascinatie met geometrie.

Cirkelredenering
Als ik er dan toch even ga kijken, raak ik gebiologeerd. Het zijn eigenlijk geen cirkels, het beeld ontsnapt door een cirkelbeweging aan de definitie van een vaste, gesloten cirkel. Zweverig? Jazeker, maar toch ook weer niet. Als je de tijd neemt om stil te staan, ga je jezelf afvragen waarom we ons hier in het voorbijgaan altijd gesloten ronde cirkels voorstellen. Tenminste, dat vraag ík mij af, want misschien ben ik inmiddels te verstrikt geraakt in de cirkelredenering van het kunstwerk.

Locatie: Louis Bouwmeesterlaan (Rijnsweerd)

Vechtende Kalkoenen

Een steen? Gestrengelde handen? Een zoenend stel? Als ik door het Rosarium, de rozentuin vlakbij het Wilhelminapark, slenter en het bronzen beeld zie, vraag ik me af wat het is. Lang turen en eromheen lopen helpen niet. Dichterbij komen mag niet: ‘Verboden het gras te betreden’, staat op het bord bij de ingang.

Haantjesgedrag?
Het bronzen beeld blijkt ‘Vechtende kalkoenen’, in 1965 gemaakt door beeldhouwer Theo Mulder. De lange nekken zijn in elkaar gedraaid, ze beginnen veren te krijgen. Ik heb nog nooit kalkoenen zien vechten, ze lijken me eerder te paren? De kunstenaar zal beter weten. Maar waarom hier vechtende kalkoenen? Moet de burgerij herinnerd worden aan het boerenleven? Is het een metafoor voor haantjesgedrag in deze buurt? Ik houd liever vast aan mijn eerste idee: de liefde. Dat past toch beter bij deze romantische plek.

Locatie: Rosarium (nabij Wilhelminapark)