Historie

Het Luie End

Het Luie End

Aan de ene kant legge ze, aan de andere kant zitten ze, zo spreekt de volksmond over het kruispunt Gansstraat met de Oosterspoorbaan. De ligplaats is algemene begraafplaats Soestbergen, de zitplek de oude gevangenis, waar in 1978 ...
Lees meer
Het Geheim van Joop Wouters

Het Geheim van Joop Wouters

Beeldhouwer Joop Wouters (1942) woont sinds 2007 in Frankrijk, maar is voor vriendenbezoek even terug in Oost. Later deze maand zal zijn beeldhouwwerk De Arm in het Hogelandsepark geplaatst worden, een geschenk aan de 900-jarige stad. Een ...
Lees meer
St. Antonius Gasthuis

St. Antonius Gasthuis

De Prins Hendriklaan is een weg vol monumenten. Niet ver van het Rietveld-Schröderhuis en de oude Kromhout Kazerne staat het monumentale pand van het voormalige St. Antonius Ziekenhuis, in 1910 gesticht als Katholiek gasthuis met 150 bedden ...
Lees meer
Koningin Wilhelminaschool

Koningin Wilhelminaschool

Het pand aan de Mecklenburglaan, waarin nu De Wilg huist, kent een rijke historie. Het werd in 1917 gebouwd als openbare lagere school voor de snel groeiende buurt rond het nieuwe Wilhelminapark. Niet lang daarna ontstond tweespalt, ...
Lees meer
Hoveniers van Oost

Hoveniers van Oost

Oost was eeuwenlang de groentetuin van de (ommuurde) stad. Op de vruchtbare klei van de Kromme Rijn en haar zijtakken als de Minstroom was het goed tuinieren. De tuinders werden vaak hoveniers genoemd, afgeleid van 'de hof', ...
Lees meer
Oostelijke invalsweg

Oostelijke invalsweg

‘Te zijner tijd zal uw huis geamoveerd worden ten behoeve van de oostelijke invalsweg’, stond er in het briefje dat Joan Vermeulen in 1963 in haar bus kreeg. ‘Mocht u vragen hebben, dan is er binnenkort een ...
Lees meer
Fort Vossegat en Kromhoutkazerne

Fort Vossegat en Kromhoutkazerne

In 1815 bracht de Nieuwe Hollandse Waterlinie de stad Utrecht binnen de bescherming van de Waterlinie. Vanuit Fort Vossegat, in gebruik vanaf 1819, kon de bocht in de Kromme Rijn, een zwakke schakel, verdedigd worden. Honderd jaar ...
Lees meer
De B.A.N.S. buurt

De B.A.N.S. buurt

Het buurtje rond de Laan van Minsweerd en enkele zijstraten heet De B.A.N.S. in de volksmond. In 1922, werden de eerste woningen opgeleverd. De bouw was destijds een initiatief vanuit de Utrechtse afdeling van de B.A.N.S. (Bond ...
Lees meer
Adresboek van Utrecht uit 1922

Adresboek van Utrecht uit 1922

Wil je weten wie er vroeger in je huis woonde? En welk beroep die bewoner uitoefende? De gemeente hield dat jarenlang bij in de zogenoemde Adresboeken van Utrecht, vuistdikke naslagwerken met daarin bij elk adres naam en ...
Lees meer
Emmakliniek

Emmakliniek

Internist Lichtenbelt stichtte in 1913 de Emmakliniek aan de Emmalaan 41. Drie jaar later verhuisde hij met de hele praktijk naar de Koningslaan 81 met uitzicht op het Wilhelminapark. Het privéziekenhuis bood ruimte aan 30 (vrouwelijke) patiënten ...
Lees meer
Abdij van Oudwijk

Abdij van Oudwijk

In 1135 stichtte Mechteld, weduwe van burggraaf Arnold, een klooster voor dames van stand waar nu het buurtje Oudwijk-Noord ligt. De dames legden geen belofte van armoede af, ze mochten eigen bezit behouden. Zo konden ze comfortabel ...
Lees meer
Slag om Amelisweerd

Slag om Amelisweerd

In 1970 ontdekte Jaap Pontier, een Utrechtse planologiestudent, dat er een dikke streep op de kaart liep op de plek van het landgoed Amelisweerd: de rijksweg A27. Die zou dwars door het bos worden aangelegd. Met studievrienden ...
Lees meer
Oproer in de Oosterbuurt

Oproer in de Oosterbuurt

Ingeklemd tussen de Minstroom, Oosterstraat en Oudwijkerdwarsstraat ligt de Oosterbuurt. Honderd huizen, en van oudsher een sterk buurtgevoel. Toen in de jaren 50 Utrecht grootse plannen had om de binnenstad, met name Hoog Catharijne, via brede invalswegen ...
Lees meer
Woningbouwvereniging Utrecht

Woningbouwvereniging Utrecht

Oost is populair om te wonen, maar de prijzen en huren zijn hoog, de wachtlijsten lang. Het is bijna onmogelijk om hier woonruimte te vinden. Niets nieuws, want begin vorige eeuw was er ook woningnood en speculatie ...
Lees meer
Tussen spoor en singel

Tussen spoor en singel

Het buurtje dat tussen het Spoorwegmuseum en de Maliesingel ligt noemt zich simpelweg Tussen Spoor en Singel. Door de hoge gevels en grote lindebomen is het aan de donkere kant, maar de sfeer is er prima. Het ...
Lees meer
Piekenkermis

Piekenkermis

Wéér geen Piekenkermis! In 2020 en 2021 was corona de boosdoener, nu kreeg de organisator het verplichte verkeersplan niet rond. Het was al een lastige opgave, want het opgeknapte Malieblad biedt weinig ruimte meer voor botsauto's en ...
Lees meer
De tram naar Oudwijk

De tram naar Oudwijk

Eind 19de eeuw breidde de stad uit buiten de singels. Toenmalig Burgemeester Reiger wilde nieuwe woonbuurten als Oudwijk verbinden met de oude binnenstad, liefst met een elektrische tram, die sneller, schoner en stipter was dan de paardentram ...
Lees meer
Rietveld Schröderhuis

Rietveld Schröderhuis

In 1924 vraagt Truus Schröder meubelontwerper en buurtgenoot Gerrit Rietveld of hij haar nieuwe woonhuis aan de Prins Hendriklaan wil ontwerpen. De moeder van drie kinderen is net weduwe geworden en wil een huis dat helemaal voldoet ...
Lees meer
Verzetsstrijder Truus van Lier

Verzetsstrijder Truus van Lier

Truus van Lier (1921-1943) schoot op 3 september 1943 de hoofdcommissaris van politie Gerard Kerlen dood die op het punt stond een grote groep Utrechtse joden en verzetsmensen op te pakken. Niet veel later werd de jonge ...
Lees meer
Het Witte Dorp

Het Witte Dorp

Sterrenwijk was oorspronkelijk een woningwetwijk uit het begin van de 20e eeuw, ingesloten tussen de Oosterspoorbaan, de Kromme Rijn en de Abstederdijk. De 375 witte noodwoningen, gebouwd vanaf 1918, hadden door de snelbouw (door ongeschoolde arbeidskrachten) en ...
Lees meer
Maliebaan

Maliebaan

In maart 1636 werd de Utrechtse Illustere School verheven tot academie en was de oprichting van de Universiteit Utrecht een feit. De universiteit ging destijds, volgens het universiteitsmuseum, van start met vier faculteiten (een voorbereidende filosofische faculteit, ...
Lees meer
Oudste fietspad van Nederland

Oudste fietspad van Nederland

Op 15 september 1885 stemde de gemeente in met het verzoek van student Antoon Oudeman om één van de wandelpaden op de Maliebaan te bestemmen tot fietspad. Een succes voor Antoon en de 44 ondertekenaars van de ...
Lees meer
De straat van burgemeester Reiger

De straat van burgemeester Reiger

De naamgever van de Burgemeester Reigerstraat kreeg in 1909 kort na zijn overlijden een borstbeeld aan de Maliebaan. Bernardus Reiger werd in 1845 geboren in Groningen, begon als ondernemer (hij was firmant in een beetwortelsuikerfabriek), kwam in ...
Lees meer
Schrijver C.C.S. Crone

Schrijver C.C.S. Crone

'en hoe verder hij ging, des te langer was zijn terugweg', zo staat te lezen bij de ingang van het Centraal Station (jaarbeurszijde). Frequente treinreizigers kunnen deze bekende regel van de Utrechtse schrijver C.C.S. Crone (1914-1951) wel ...
Lees meer
Leerlooierij Wessels & Zonen

Leerlooierij Wessels & Zonen

Het Minstroomgebied was voornamelijk bekend vanwege de vele hoveniers. Minder bekend is dat hier sinds de zestiende eeuw ook veel leerlooiers zaten. Voor het bewerken van dierenhuiden hadden ze immers veel water nodig dat ze uit de ...
Lees meer
Begraafplaats St Barbara

Begraafplaats St Barbara

Na 1798 mochten katholieken eigen begraafplaatsen stichten. In 1818 vroeg de parochie Buiten Wittevrouwen als een van de eerste in Nederland toestemming om achter de 'Onze Lieve Vrouwe ten Hemelopening' kerk een eigen begraafplaats aan te leggen, ...
Lees meer
Oosterspoorlijn

Oosterspoorlijn

In 1870 kreeg de Hollandse IJzeren Spoorweg-Maatschappij (HIJSM) toestemming om haar traject Amsterdam - Zutphen ter hoogte van Hilversum af te takken met een spoor dat door Utrecht-Oost naar Lunetten liep: de Oosterspoorlijn. Passagiers konden in Lunetten ...
Lees meer
Herberg 't Nachtegaaltje

Herberg ’t Nachtegaaltje

De Nachtegaalstraat is vernoemd naar herberg ’t Nachtegaaltje op de hoek van de Kerkstraat en nu Nachtegaalstraat. In 1912 is het met de grond gelijk gemaakt. Wethouder en later burgemeester Fockema Andrea wilde destijds de middeleeuwse infrastructuur ...
Lees meer
Park Tivoli

Park Tivoli

Achter cultuurcentrum Parnassos ligt de Tivolituin, een restant van het fameuze Park Tivoli. Dat vond haar oorsprong in 1828, als muzikant Cornelis van Leeuwen in zijn tuin aan de Kruisstraat een koffiehuis opent. In 1842 koopt zijn ...
Lees meer
Viaduct bij het Rietveldhuis

Viaduct bij het Rietveldhuis

Met enige regelmaat rijden busjes en vrachtwagens zich klem onder het lage viaduct onder de Waterlinieweg vlak bij het RietveldSchröderhuis. Waarom is viaduct zo laag? Gevaarlijke kruisingDe Waterlinieweg was tot de aanleg van de A27 onderdeel van ...
Lees meer
Lantarens aan de Vossegatselaan

Lantarens aan de Vossegatselaan

Wat is het verhaal van de twee prachtige art-deco lantaarns aan de gevel van Vossegatselaan 4, naast de Plus supermarkt aan het Ostadeplein? Constantijn Veder van Utrecht Erfgoed was nauw betrokken bij de restauratie enige tijd geleden: ...
Lees meer
De (gesloopte) Oosterkerk

De (gesloopte) Oosterkerk

Oost was lange tijd een bolwerk van de (traditionele) Katholiek kerk, nog altijd is het bisschoppelijke paleis gevestigd op de Maliebaan. Toch wisten de gereformeerden een plekje te bemachtigen op de hoek van de Maliebaan en de ...
Lees meer
Melkhuisje in het Wilhelminapark

Melkhuisje in het Wilhelminapark

Het Wilhelminapark werd in 1898 officieel geopend. In 1911 liet de gemeente op initiatief van de lokale afdeling van de Volksbond tegen Drankmisbruik een houten paviljoen bouwen met uitzicht op de parkvijver. Het zogenaamde melkhuisje (melk was ...
Lees meer
Johannapolder, de rand van Oost

Johannapolder, de rand van Oost

Lang kon Utrecht niet verder naar het Oosten uitbreiden vanwege de Nieuwe Hollandse Waterlinie. De Kringenwet verbood bouw in de schootsvelden van de forten, in dit geval De Bilt en Vossegat. Dus Oost hield simpelweg op aan ...
Lees meer
Bakkerij Do Schat

Bakkerij Do Schat

De naam Do Schat stond bijna 100 jaar op de puien van meerdere bakkerswinkels in Oost (o.a. Dillenburgstraat). Oprichter Do Schat startte de bakkerij in 1923 in de Braamstraat (Oudwijk). De zaak groeide snel, zie ook de ...
Lees meer
Boerderij De Uithof

Boerderij De Uithof

Het universiteitsterrein mag dan officieel Utrecht Science Park heten, de oude naam De Uithof zullen we in Oost niet snel vergeten. Maar waar komt die naam vandaan? De witte 17de eeuwse boerderij aan de Toulouselaan achter de ...
Lees meer
Wasserij Aurora

Wasserij Aurora

In de 19de eeuw ontstonden de eerste wasserijen. Deze waren in trek door de groeiende welvaart en grotere behoefte aan hygiëne. Zo ook de de Stoom Wasch- en Strijkinrichting van de familie Spierenburg, die zich in 1870 ...
Lees meer
Het Moorse Huis

Het Moorse Huis

Waar nu de Venuslaan ligt, de drukke verkeersader langs de Kromme Rijn die het autoverkeer vanaf de Waterlinieweg richting het stadscentrum leidt, stond tot 1969 een wit exotisch gebouw, ook wel Het Moorse huis genoemd. Eigenlijk waren ...
Lees meer
De Zilveren Schaats

De Zilveren Schaats

Verscholen tussen de Waterlinieweg en de Frederik Hendrikstraat ligt het natuurgebied de Zilveren Schaats, ruim 3 ha groot. Een oase van rust temidden van de stedelijke hectiek. Het terrein heeft een rijke historie. Om soldaten veilig tussen ...
Lees meer
Rosarium

Rosarium

Nos Jungunt Rosae ('ons verenigen de rozen'), de eerste rozenvereniging van Nederland, vroeg in 1910 aan het stadsbestuur om bij het eind negentiende eeuw geopende Wilhelminapark ook een rosarium aan te leggen. Rozenparken waren in andere landen ...
Lees meer
Oost in bezettingstijd

Oost in bezettingstijd

In onze wijk, met name op de Maliebaan en rond het Wilhelminapark, was de bezetter in de oorlogsjaren 1940-45 nadrukkelijk aanwezig met meerdere hoofdkwartieren van de nazi's en NSB. Ondanks deze grauwsluier (of juist daarom) bloeide in ...
Lees meer
De Albatrosstraat in 1960

De Albatrosstraat in 1960

De Oostkrant bestaat 10 jaar, en om dat te vieren komen we eind van dit jaar met een jubileumboek. We deden daarvoor een oproep aan buurtgenoten met een huisnummer 10. We kregen veel response met vaak prachtige ...
Lees meer
Actievoerders Oosterbuurt en wethouders metselen op Zonstraat 28 een gedenksteen in – Foto: Het Utrechts Archief 1967